Prahelika - సంస్కృత పదాలు

ప్రహేళిక 2.1

సంకా ఉషారాణీ

అంతా గురువులే- నమో నమః-

1. హిమాలయపర్వతం ఉమకు = --గురుః

2. సతీర్థుడు, ఒకే ఆచార్యుడు కలవాడు = --గురుః

3. ఆచార్యుల వరుస, పారంపర్య ఆదేశం అట = గురు--

4. పెద్దపెద్దవారిని చంపేవాడు = గురు-

5. పుష్యనక్షత్రం, బృహస్పతి ఈ నక్షత్రపు దేవత కనుక = గురు---

6. పెద్ద ఆకులు కలది = గురు--

7. పుష్పరాగమణి, పెద్ద మణి అట = గురు--

8. రహస్య ఆచార్యుడు = --గురుః

9. బృహస్పతి = --గురుః

10. శుక్రుడు = --గురుః

11. నమస్కారాలచేత పెద్ద, బ్రాహ్మణుడే = --గురుః

12. లౌకికవిద్యలనిచ్చే ఆచార్యుడు = --గురుః

13. మన్మథుని నాన్నగారు = --గురుః

ప్రహేళిక 2.2

సంకా ఉషారాణి

‘సా’ అంటే సాంతపదాలోచ్..

ఒక శాస్త్రం = --సా = మీమాంసా

1. ఒక రామాయణనదీ = --సా

2. వేగంగా = --సా

3. ఊపిరి అవయవం = --సా

4. నీళ్ళు కావాలనిపించే స్థితి = --సా

5. నీఅంతటివాడు లేడనటం = --సా

6. పైపదానికే అంత్యప్రాసతో కోరిక = --సా

7. ఒక హృదయార్థక దేవి = --సా

8. ఆకాశం = --సా

9. అకస్మాత్తుగా = --సా

10. చెల్లెలు = --సా

11. గాంధీవాదానికి విరుద్ధం = --సా

12. హనుమంతుడికి పరీక్ష పెట్టిన దేవరాక్షసి = --సా

ప్రహేళిక 2.3

సంకా ఉషారాణి

‘లీ’ తో రాలును సంస్కృత పదాలు-

1. అబద్ధం = -లీ-

2. చిన్న ఏలక్కాయ = -లీ-

3. మంచి వంశానికి చెందిన = -లీ-

4. కర్కట = -లీ-

5. గుఱ్ఱపుకళ్లెము = -లీ-

6. క ముందు విసర్గ = -లీ-

7. చాలా విశాలమైన వ్యక్తిత్వంకల = -లీ-

8. (భగవంతుడి) ఆటతో కూడిన = -లీ-

9. వివాహంలో భోజనం వండించే తంతు = -లీ---

10. రఘువంశం రాజు, రఘు తండ్రి = -లీ-

11. పై ఆయన కొడుకు తద్ధితంతో వాయించండి = -లీ-

12. బాణం = -లీ-

13. సంలగ్నం = -లీ-

ప్రహేళిక 2.4

సంకా ఉషారాణి

వ్రతాలండీ వ్రతాలు- రకరకాల వ్రతాలు.. పేర్లు చెప్పండి, వీరహారాలు పట్టండి..

భాద్రశుక్లచతుర్దశీవ్రతం = అనన్తవ్రతం

1. భాద్రశుక్లచతుర్దశీవ్రతం

2. ఆరోగ్యంకోసం భానుని వ్రతం

3. చాన్ద్రాయణం

4. భాద్రశుక్లసప్తమీవిశేషః ‘(ఆడ)కోడిని’ దీక్ష

5. కుబేరుడు చేసి ధనం సంపాదించిన “డబ్బుసంబంధి”వ్రతం

6. రాత్రి భోజనం చేసే దీక్ష

7. ఆకాశరంగు దీక్ష అట-

8. ప్రతినెలా శుక్ల పక్ష ‘ఐదవ’తిథి వ్రతం

9. ప్రాణులభర్త ‘శివుడి’ వ్రతం

10. శ్రీకృష్ణునివంటి కొడుకునిచ్చే వ్రతం ‘పాపంకాని’ దీక్ష

11. పన్నెండేళ్ళ ‘గొప్ప’దీక్ష

12. కృష్ణపత్నీదీక్ష

13. ఇందువాసరంలో చేసే దీక్ష, శివపూజ

ప్రహేళిక 2.5

సంకా ఉషారాణి

ఈ ‘సరు’లెవరో ఎరుగుదురా?

నా జలాశయం కాదు, ఓర్వలేనితనం = --సరః = మత్సరః

1. నా జలాశయం కాదు, ఓర్వలేనితనం = --సరః

2. మందుకు పోవుడు = --సరః

3. నిరవకాశః = ---సరః

4. అవతలకు లేదా పక్కకు తొలగటం = --సరః

5. దగ్గరగా మసిలేవాడు = --సరః

6. ధూలిరంగు, ఈషత్ పాండువర్ణః = -సరః

7. సింహం జూలు = -సరః

8. చుట్టుపక్కల = --సరః

9. ఏడు = --సరః

10. పైదే, ఆదివృద్ధితో కొట్టండి, గణనం చేయువాడు ప్రకటమవుతాడు = --సరః

11. వారపు దినం = -సరః

12. ముందుపోవువాడు = --సరః

ప్రహేళిక 2.6

సంకా ఉషారాణి

ఈ ‘చరు’లెవరో ఎరుగుదురా?

1. ఇంద్రియాలకు కనిపించని(వాడు) = --చరః

2. వెనకతిరిగేవాడు = --చరః

3. విద్యాధరుడు, పక్షి, మేఘం, వాయువు, ఆకాశంలో తిరిగే = --శ్చరః

4. రహస్యంగా తిరిగేవాడు = --చరః

5. స్థావర-జంగమ = --చరః

6. ఇంద్రియార్థం, శబ్దస్పర్శరూపరసగంధరూపం = -చరః

7. నీటిలో జీవి = --చరః

8. రాచ్చసుడు = --చరః

9. ఆరణ్యకుడు = --చరః

10. దొంగా దొంగా = --చ్చరః

11. సాడేసాతీ, నెమ్మదిగా తిరిగేవాడు = --శ్చరః

12. వెంటతిరిగేవాడు = --చరః

ప్రహేళిక 2.7

సంకా ఉషారాణి

'అనన్త' తో పదాలివి- వీటి అంతు చూడండి..

1. చివరలేనిది, ఆకాశం (3) = ---

2. చివర లేనివాడు, విష్ణువు (3) = ---

3. చివరలేనివాడిని గెలిచినవాడు, పదునాలుగవ జినుడట (4/6) = =

4. అడ్డులేకుండా (4) = ----

5. ధర్మరాజు ఊదేదానిపేరు (3,3) = ------

6. చివరలేని వీరత్వం కలవాడు, ఇరవైమూడవ జినుడట (3,2) = -----

7. ఇవాల్టి నోము (3,2) = -----

8. వాసుకి పత్నీ, లెక్కలేనన్ని తలలుకల (3,2) = -----

9. శేషనాగుడు (3,2) = -----

10. కేరళ రాజధానిలో బొబ్బుని ఉన్న దేవుడు (3,4) = -------

11. ట్రావెంకోర్, శ్రీరంగపట్టణం (3,3) = ------

12. కేరళరాజధాని (7) = -------

ప్రహేళిక 2.8

సంకా ఉషారాణి

'గణ' గణమనే ఈ పదాలను పట్టుకురండి-

సమూహభర్త = గణ-- = గణపతిః

1. సమూహభర్త = గణ--

2. దైవజ్ఞుడు, జ్యోతిష్కుడు = గణ-

3. పైనాయన భార్య = గణ-

4. లెక్కించుట = గణ-

5. దుర్గా, సమూహాధ్యక్షురాలు = గణ---

6. ఆదిత్యాదులు = గణ---

7. పక్షపాతిత్వం, సమూహత్వం = గణ-

8. లెక్కింపదగ్గ = గణ--

9. కైలాసమే, సమూహగిరి అట = గణ---

10. కొన్ని రాత్రులు కలిపి జట్టుగా = గణ---

11. సమూహవ్రతీ = గణ--

12. వర్గాధ్యక్షుడు = గణ---

ప్రహేళిక 2.9

సంకా ఉషారాణి

హహహ ‘హః’-

కాయం = దేహః

1. కాయం = దేహః

2. పాపం, దుఃఖం = -హః

3. యుద్ధంలో సైన్యాకార విన్యాసం = -హః

4. దిన(న్) = -హః

5. కల్పన = -హః

6. శివకుమారన్ = -హః

7. అంతరిక్షవాసి, పట్టు = -హః

8. భస్మీకరణమ్ = -హః

9. పాలపాత్ర, పితకటం, పాలు = -హః

10. వెనకనుంచి కీడు చేయుట = -హః

11. గొప్ప, ఒక లోకం = -హః

12. మతితప్పుట = -హః

13. అయస్సు = -హః

14. గాండ్రిస్త అడ్విల ఉంటది = -హః

15. తైలం, ప్రేమ = -హః

ప్రహేళిక 2.10

సంకా ఉషారాణి

‘వస’ అంటూ ‘వస’ పోస్తానంటే పదాలు పలుకుతామంటున్నాయి

ఉదా- సంస్కృతనాటకాలలో ప్రసిద్ధరాజవిదూషకుని పేరు = వసన్తకః

1. అక్కరలేని

2. అక్కర ఉన్న, సందర్భం

3. గృహం

4. సూరీడు దినం చేసేవాడా?

5. స్వర్గనివాసుల సభ

6. బట్ట

7. ఉన్నచోట సౌకర్యం

8. ఓ ఋతువు

9. ‘రోజు-మొహం’ ప్రభాతమా

10. అపసవ్యమే, దక్షిణం (పవయోరభేదః)

11. ఎర్రని బట్టలవాడు

12. అందరి అవసరం, సంస్కృతంలో అర్ధరాత్రి అట

ప్రహేళిక 2.11

సంకా ఉషారాణి

ఈ ‘మన్-మా’ లెవరు?

అణపత్వం సూక్ష్మత్వసిద్ధి = --మా = అణిమా

1. అణపత్వం సూక్ష్మత్వసిద్ధి = --మా

2. హ్రస్వత్వసిద్ధి = --మా

3. పెద్దగ పెరగటం = --మా

4. బరువుసిద్ధి = --మా

5. పేరులేనివాడు = --మా

6. అచేతనత్వం = --మా

7. పుట్టుక, జన్మే = --మా

8. మూడు ధమాలావాడు = --మా

9. గట్టితనం = --మా

10. నృత్యాదులలో ఛాయాచిత్రంకోసం స్థిరంగా నిలిచి ఇచ్చేది = --మా

11. ఇంద్రుడే = --మా

12. ఇంద్రుడి మామగారు = --మా

ప్రహేళిక 2.12

సంకా ఉషారాణీ

సర్వం ‘మధు’మయం-

అన్ని పదాలు మధు--

1. తేనెను చేసేవాడు భ్రమరుడు = మధు_ _

2. తేనెను తాగేవాడు భ్రమరుడు = మధు_, మధు_ _

3. ఇద్దరు రక్కసులు = మధు_ _ _

4. తేనెతట్టు = మధు_ _

5. ఈ రక్కసుని చంపినవాడు = మధు_ _, మధు_ _ _

6. షోడశోపచారాలలో ఒకటి = మధు_ _

7. కృష్ణుని మామ రాజ్యంలో నగరం = మధు_ _

8. తేనెటీగ = మధు_ _ _

9. తీయని = మధు_

10. వానరుల పార్టీ చేసుకున్న చోటు = మధు_ _

11. తేనెసేకరించే దీక్షకలవాడు, భ్రమరుడే = మధు_ _

12. వసంతుడు, స్నేహితుడు = మధు_ _, మధు_ _ _

13. కోకిలః, తీయని గొంతు కల = మధు_ _